Je vindt het fijn om contact te hebben met iemand. Je stuurt berichtjes, spreekt af en deelt verhalen die je misschien niet met iedereen deelt. Langzaam groeit er vertrouwen. Maar wat als de ander vaker wil afspreken dan jij? Of als je ergens geen zin in hebt, maar toch ja zegt omdat je de ander niet wilt teleurstellen? Verbinding met iemand kan heel fijn zijn, maar soms is het ook zoeken. Belangrijke vraag: Hoe blijf je dicht bij een ander, zonder jezelf uit het oog te verliezen?
Verbonden zijn betekent niet dat je altijd beschikbaar moet zijn. Als je iemand graag mag, wil je daar tijd en aandacht aan besteden. Je toont interesse, luistert naar verhalen en probeert er voor de ander te zijn. Toch kan het gebeuren dat je steeds meer rekening houdt met de wensen van de ander en steeds minder met die van jezelf. Je gaat over je grenzen heen.
Voorbeelden hiervan; misschien zeg je dat je tijd hebt, terwijl je eigenlijk moe bent. Of je stemt in met een afspraak waar je tegenop ziet. Dit doe je misschien omdat je bang bent de ander teleur te stellen of een discussie uit de weg wil gaan. Een enkele keer is dat niet erg. Maar als je regelmatig over je eigen grenzen gaat, kan contact energie gaan kosten in plaats van opleveren. Je kan dan juist uit verbinding raken met de ander.
Dat we behoefte hebben aan contact én aan ruimte voor onszelf, is ook terug te zien in de psychologie. Binnen de zelfdeterminatietheorie, een bekende psychologische theorie over motivatie en welzijn, worden verbondenheid en autonomie gezien als twee belangrijke psychologische basisbehoeften. Verbondenheid gaat over je gewaardeerd en betrokken voelen bij anderen. Autonomie betekent dat je het gevoel hebt dat je eigen keuzes kunt maken en jezelf kunt zijn. Onderzoek laat zien dat de vervulling van deze basisbehoeften samenhangt met meer welzijn en persoonlijke groei. Met andere woorden: we hebben anderen nodig, maar ook de vrijheid om onze eigen keuzes te maken.
Grenzen aangeven kan best een beetje spannend zijn
Grenzen aangeven klinkt eenvoudig. Je zegt wat je wel of niet wilt en de ander houdt daar rekening mee. In de praktijk kan het best spannend zijn. Zeker als je niet vaak zulke gesprekken voert, kan het lastig zijn om de juiste woorden te vinden. Een grens aangeven betekent niet dat je de ander afwijst. Toch kan het soms zo voelen, voor jezelf of voor degene met wie je contact hebt. Het helpt om duidelijk te maken wat je bedoelt, zonder dat je jezelf uitgebreid hoeft te verantwoorden.
Stel dat iemand je vraagt om dit weekend af te spreken, maar jij hebt behoefte aan rust. Je kunt dan zeggen: "Dank je dat je me vraagt! Dit weekend komt voor mij niet zo goed uit. Heb je volgende week ook tijd om af te spreken?"
Of misschien wil iemand steeds bellen, terwijl jij liever berichtjes stuurt. Dan kun je uitleggen: "Ik vind het leuk om contact met je te hebben, maar ik vind appen op dit moment prettiger dan bellen."
Je hoeft niet altijd een alternatief aan te bieden. Soms is nee gewoon nee. Maar als je graag contact wilt houden, kun je met een kleine toelichting laten zien dat je de ander niet afwijst, maar een grens aangeeft.
Het kan helpen om te onthouden dat een grens geen oordeel over de ander is. Je zegt niet dat de ander iets verkeerd doet door vaker te willen afspreken. Je geeft aan wat voor jou prettig en haalbaar is. Twee mensen kunnen verschillende behoeften hebben zonder dat een van beiden ongelijk heeft. Eerder schreven we een praktische blog over het aangeven van grenzen. Hier tref je een stappenplan hoe je het beste jouw grens kan aangeven.
Dicht bij iemand staan betekent niet dat je jezelf uit het oog hoeft te verliezen. Juist door eerlijk te zijn over wat je nodig hebt en elkaars grenzen te respecteren, ontstaat er ruimte voor contact waarin jullie allebei jezelf kunnen zijn. Verbinding begint niet alleen bij de ander begrijpen, maar ook bij jezelf begrijpen. Hoe zorg jij ervoor dat er ruimte blijft voor zowel de ander als jezelf? Laat het ons weten in de comments!
